De reis van Jozef en Maria

Het verhaal van het kerstkindje dat geboren werd in een stal, omdat er in de herberg geen plaats meer was, kennen we allemaal. Ook weten we wel dat Jozef en Maria op reis waren vanwege een volkstelling. Maar wist je ook dat er een hele leuke manier is om hun reis thuis uit te beelden, samen met kinderen? Vandaag vertel ik jullie er meer over.

Maria en Jozef bij de herberg

Lees verder De reis van Jozef en Maria

Over echtheid: spelen en speelgoed

In mijn serie over de zintuigen maak ik vandaag met jullie een uitstapje. We gaan het hebben over echtheid, van speelgoed en spel in het bijzonder. Want of je het nu hebt over speelgoed van natuurlijke materialen, kleding van natuurzuivere stoffen, of over voedsel dat je levenskrachten opbouwt, echtheid is een belangrijk concept in de antroposofie. Lees vandaag waarom speelgoed van natuurlijke materialen belangrijk is voor de ontwikkeling van de zintuigen:

Collage met 4 stukken speelgoed van natuurlijke materialen bij blog "over echtheid".

Allereerst: wees zelf echt!

Het allerbelangrijkste wat je kunt doen om een gezonde ontwikkeling van je kindje mogelijk te maken is: zorg voor echt contact. Gelukkig is dit ook meteen het leukste en fijnste wat je kunt doen. Neem je kindje van begin af aan bij je zo vaak het kan, maak oogcontact, praat met je kindje en luister ook goed; ook een baby is al graag de gesprekspartner van mama en papa. En als een kleintje groter wordt, is dit soort actieve, bewuste verbinding met jou van het grootste belang. Je geeft daarmee erkenning en geborgenheid, en van daaruit voelt je kindje zich veilig genoeg om de wereld te gaan verkennen. Als je dan begint met (vooral) speelgoed van natuurlijke materialen te geven, zet je deze ontwikkeling voort op de meest logische manier.

Stem af op je kind

Doe dus moeite om je af te stemmen op je kind. Mijn grootste tip: kies niet op voorhand allerlei doelen of resultaten, maar kijk en luister goed waar je kind van geniet. Een praktisch voorbeeld: als ik met mijn kleindochtertje het park in ga, is de verleiding groot om naar de speeltuin te willen gaan en daarna een rondje om de vijver te lopen. Maar al bij het allereerste heuveltje in het pad wil zij graag naar boven en dan zo hard mogelijk naar beneden rennen, mijn armen in. Niet één keer, maar wel tien keer. Of twintig.

Ik had niet meteen door hoe belangrijk dat is- ik had immers mijn wandelrondje in mijn hoofd en dat wilde ik gaan lopen. Maar nu ik me bewust ben van haar behoefte aan beweging en wisselwerking, vind ik het heerlijk om mee te doen. En zo doe ik het ook met speelgoed. We zijn immers beslist niet verplicht om van blokken een toren te bouwen, of om een pop elke keer netjes aan- en weer helemaal uit te kleden. Juist tijdens vrij spel kun je zo creatief zijn als je maar wilt, en: je gebruikt vanzelf al je zintuigen. Zéker als je speelgoed hebt gekozen van natuurlijke materialen, want dat nodigt daar helemaal toe uit.

Plastic of hout, eenvoudig of gedetailleerd

Als je plastic speelgoed vergelijkt met speelgoed van hout of textiel, dan zie je dit:

Natuurlijke materialen geven veel verschillende ervaringen aan de tastzin. Plastic voelt -los van de vorm- steeds gelijk, of je nu een pop vasthoudt, een auto, of blokken. Maar hout kan steeds weer anders zijn, met bast of zonder, glad of oneffen, droog of soepel, met of zonder nerf.  Iets vergelijkbaars geldt voor poppen;  zonnekindpoppen zijn een rijkdom voor je tastzin. Beide soorten speelgoed zijn veel “levender” dan plastic. Dat nodigt er ook toe uit om er respectvoller mee om te gaan.

Daarbij komt dat plastic, met zijn lichte gewicht, de zintuigen een beetje voor de mal houdt. Een robuuste houten auto is zwaar, dat “klopt” voor je gevoel. Een plastic auto daarentegen weegt nooit veel.

Mooi is ook, dat spelen met natuurlijke materialen je fantasie stimuleert. Je kunt zeggen: hoe eenvoudiger het speelgoed, hoe groter het effect op de verbeeldingskracht. Iedereen die graag creatief bezig is, weet dit zelf ook. Leg de tafel vol met blaadjes, eikeltjes, draadjes en lapjes, en je kunt bijna niet meer stoppen met mooie dingen maken, zóveel nieuwe ideeën krijg je vanzelf!  Met je hele wezen doe je mee. Voor eenvoudig speelgoed geldt precies hetzelfde.

Kiezen voor echtheid in je dagelijks leven

We hebben gemerkt dat het best lastig is om echtheid toe te passen in je dagelijkse leven; onze maatschappij is er allang niet meer op ingesteld. Het lukt onszelf echt niet elke dag en zeker niet voor de volle honderd procent. Om elkaar te helpen om meer echtheid in ons leven te brengen, hebben wij onze Community Antroposofische Marktplaats opgericht. Hier kun je spullen kopen en verkopen die aansluiten bij het antroposofische gedachtegoed. Nieuw én gebruikt; je kunt deelnemen als particulier maar ook als hobby-atelier, school of bedrijf.

Wil je meedoen? Word dan abonnee. We vragen aan iedereen een bijdrage in de vorm van een (goedkoop) abonnement, omdat we op die manier de Community vrij kunnen houden van de grote commercie. En ook omdat we dan zeker weten dat we leden hebben die bewust kiezen voor een leefstijl waar mens, dier en aarde beter van worden.

Zo kunnen we samen de wereld een stukje echter maken. Wil je meedoen of meer weten? Kijk dan hier.

Ook goed om te weten: we gebruiken de abonnementsgelden om de Community in de lucht te houden en te beheren. Als er geld overblijft, gebruiken we dat om passende projecten, voorgesteld en gekozen door de leden, te steunen.

Foto’s:

De speelgoedartikelen op de foto’s vind je op Antroposofische Marktplaats. Daar worden ze aangeboden door:

  1. Webwinkel Duizendhout (kiepauto)
  2. Ankie Degenkamp (pop)
  3. Atelier Zussekus (spenenketting)
  4. Houtwerkplaats Overkempe (vrachtauto)

 

 

Hoe help ik mijn kindje om de gehoorzin te ontwikkelen?

Goed kunnen horen leidt naar goed kunnen luisteren, en dat is heel belangrijk willen we goed met elkaar om kunnen gaan. Meestal is het een hele toer om je kindje goed te leren luisteren naar anderen, dat weten alle opvoeders. Hoe zorg je nu dat je kindje een sociaal mens wordt, door het te helpen de gehoorzin, het eerste van de geestgerichte zintuigen, te ontwikkelen? Een aantal tips op een rijtje.

Lees verder Hoe help ik mijn kindje om de gehoorzin te ontwikkelen?

De ontwikkeling van de geestgerichte zintuigen bij jonge kinderen

De geestgerichte zintuigen: wat zijn dat, en hoe help je je kindje om ze goed te ontwikkelen?

Rudolf Steiner onderscheidde twaalf zintuigen, in drie groepen van vier.  Leerkrachten op de vrijeschool letten erop hoe de ontwikkeling van de zintuigen verloopt bij jouw kindje. Bij jonge kinderen zijn de lichaamsgerichte zintuigen het belangrijkst; zij zijn nog maar net op aarde en druk bezig om hun lijfje te leren kennen en gebruiken. We gaven al veel tips om daarbij te helpen. Ook de omgevingsgerichte zintuigen kwamen uitgebreid aan bod.

baby met muziekinstrumenten illustratie geestgerichte zintuigen

Lees verder De ontwikkeling van de geestgerichte zintuigen bij jonge kinderen

Kerstmis

Kerstmis……één van de belangrijkste, meest gevierde feesten van het hele jaar. Natuurlijk draait het niet alleen om de mooie boom of de voorpret van het maken, kopen en van het ontvangen van de cadeautjes. Of om het lekkere eten. Kerst, dat is toch vooral het feest van samenzijn. En van de geboorte van Christus, natuurlijk.

Lees verder Kerstmis

Hoe help ik mijn kindje om de reukzin te ontwikkelen?

Ruiken: we doen het (bijna) allemaal. Het is onontkoombaar om je neus te gebruiken, en als je je reuk goed ontwikkelt, dan helpt je dat uiteindelijk om goede inschattingen te maken waar het gaat om goed of slecht. Maar kun je de reukzin eigenlijk actief helpen ontwikkelen bij je kindje? En hoe doe je dat?

Meisje ruikend aan narcis, illustratie reukzin

Lees verder Hoe help ik mijn kindje om de reukzin te ontwikkelen?

Hoe help ik mijn kindje om de smaakzin te ontwikkelen?

Proeven…..we kunnen het vanaf onze eerste dag. Maar natuurlijk doen we dat dan nog niet bewust. Dat komt later pas, en langzamerhand kunnen we via onze smaakzin leren om in heel veel situaties de “proef” op de som te nemen. Heb je je smaak goed ontwikkeld, dan kun je veel meer “proeven”dan alleen je eten: je kijkt door de buitenkant van de dingen heen en je ervaart, wat de binnenkant je brengt. De smaakzin heeft ook te maken met afstemming en harmonie, en innerlijke schoonheid. Een goede zaak dus om je kindje goed te leren proeven. Tips nodig? Lees dan snel verder!

meisje eet broodje, illustratie smaakzin Lees verder Hoe help ik mijn kindje om de smaakzin te ontwikkelen?

Hoe help ik mijn kindje om de gezichtszin te ontwikkelen?

Licht of donker, rood, geel, groen, blauw, dichtbij of ver weg…..dat allemaal en nog veel meer kunnen we gewaarworden met onze ogen, onze gezichtszin dus. En wat we zien, heeft grote invloed op ons gevoel en stemming. Je kunt gerust stellen dat onze wereld uit zijn voegen barst van de visuele indrukken. Maar bewust dingen zien, hoe leer je dat je kind? Ik heb wat tips bij elkaar gebracht en die deel ik in dit blog met je:

Kind kijkt door gaatje, illustratie gezichtszin Lees verder Hoe help ik mijn kindje om de gezichtszin te ontwikkelen?

Hoe help ik mijn kindje om de warmtezin te ontwikkelen?

Heb ik het koud? Of juist warm? Het duurt even voordat een kind dit zelf weet. Natuurlijk is het heel belangrijk om te weten of je kleding de juiste behaaglijkheid geeft. Maar volgens de zintuigleer kun je, als je je warmtezin goed hebt ontwikkeld, ook ervaren of je meedoet aan de wereld, of dat je juist uitsluiting ervaart. Een goed idee dus om de warmtezin te helpen ontwikkelen! Maar hoe? Lees mijn tips:

Meisje met slee in de sneeuw, illustratie warmtezin

Zorg voor de juiste kleding

Het lijkt zo’n open deur: zorg dat je kind het noch te warm, noch te koud heeft. Maar toch is dit niet altijd gemakkelijk om te doen. De temperatuur tussen binnen en buiten kan erg verschillend zijn, en het ene kind heeft het veel sneller warm en/of koud dan het andere. Het is dus belangrijk om goed op te letten. Een kind dat het veel te warm heeft, heeft meestal een rood hoofd, een kind dat kouwelijk is, is misschien wat erg rustig en teruggetrokken. Zo’n kindje is goed geholpen als je voor het slapen gaan de voetjes masseert met olie.

Het is daarom goed om met de eigenheid van je kindje rekening te houden als je de kleding kiest. Een bijzondere rol is weggelegd voor wol: kleding van wol helpt je kindje om zelf de lichaamswarmte te reguleren.

Speel in op de omstandigheden

Maat houden wat betreft de omgevingstemperatuur kan veel voor je kind doen. Daar bedoel ik mee: geef wat tegenwicht. Is het erg koud buiten? Geef dan na het buitenspelen aandacht aan het weer warm wrijven van de handjes. Geef als tussendoortje bijvoorbeeld eens een warm papje in plaats van fruit. En bij de lunch lekkere (zelfgemaakte) soep.

En is het erg warm? Zoek dan juist de schaduwplekjes op en zet je kind een zonnehoedje op. Een leuk werkje is het maken van een eenvoudig waaiertje van karton, zodat je kindje zichzelf koelte kan toezwaaien.

Een warme houding=goedheid

Hoe je kindje zich ook voelt bij warmte of kou, jouw eigen houding is van doorslaggevend belang. Ook die kan warm, of juist koel zijn. Een warme houding, je kindje respecteren en liefdevol tegemoetkomen, geeft geborgenheid, en het gevoel er te mogen zijn. Zelf vind ik het mooi om te weten dat dit zo werkt (en welke ouder weet dat niet?). Het helpt me om geduld te bewaren op moeilijke momenten.

 

Lees meer…

Kindje eet spinazie, illustratie omgevingsgerichte zintuigen
De omgevingsgerichte zintuigen
Kindje in wollen trui, illustratie wol, warmte en de antroposofie
Wol, warmte en de antroposofie

 

 

 

 

 

 

 

 

De ontwikkeling van de omgevingsgerichte zintuigen bij jonge kinderen

De zintuigen: Rudolf Steiner had er speciale aandacht voor en ontwikkelde een eigen zintuigleer. Hij vond de zintuigen zó belangrijk dat hij er een bijzondere naam voor had: de poorten van de ziel. Want de zintuigen zorgen ervoor dat we in voortdurend contact staan met onze omgeving, en ons bewust zijn van onszelf. Zij zorgen ervoor, dat wij ons kunnen verbinden. Heel belangrijk dus! Maar hoe help je je kind bij de ontwikkeling van de zintuigen? Over de lichaamsgerichte zintuigen blogde ik al eerder. Ik geef vandaag een overzicht van de tweede groep zintuigen: de omgevingsgerichte.

Kindje met spinazie: illustratie omgevingsgerichte zintuigen Lees verder De ontwikkeling van de omgevingsgerichte zintuigen bij jonge kinderen